Naukowcy od dawna zgadzają się z opinią, iż sen ma bardzo duże znaczenie dla pamięci i funkcji poznawczych. Istnieją liczne dowody na jego znaczenie dla zachodzących w obrębie hipokampa procesów konsolidacji pamięci. Wydaje się jednak, że efekt ten nie jest jednakowy w przypadku każdego rodzaju zadań. Przypuszcza się, iż podczas snu przetwarzane mogą być także te informacje, które są odbierane na poziomie podświadomym.
Specjaliści z University of Bristol przeprowadzili eksperyment w celu sprawdzenia czy krótki sen jest w stanie wpłynąć na zachowanie i czas reakcji dzięki pomocy w przetwarzaniu odebranych nieświadomie informacji. Uczestnicy wykonywali dwa rodzaje zadań. Pierwsze z nich polegało na tym, iż wyświetlano im parę słów o różnym nacechowaniu emocjonalnym (pozytywnym, negatywnym bądź neutralnym), w różnych kombinacjach. Pierwszy z wyrazów pojawiał się na ekranie na tyle krótko, aby nie można było świadomie go zaobserwować, ale dość długo, by wpłynąć na odbiór następnego z nich. Ochotnicy mieli określić czy słowo, które widzą jest pozytywne, czy negatywne, w jak najkrótszym czasie. Drugie zadanie polegało na natychmiastowym zareagowaniu na pojawienie się czerwonego lub niebieskiego kwadratu i było zadaniem kontrolnym.
Czynnikiem, którego wpływ na sprawność wykonywania powyższych zadań stanowił temat eksperymentu, był sen. Podczas jednej z sesji ochotnicy czuwali przez cały czas, zaś podczas drugiej spali przez 90 minut, dzięki czemu możliwe było przejście całego cyklu poszczególnych faz snu. Podczas obu sesji uczestnicy badani byli za pomocą EEG w celu rejestracji aktywności elektrycznej ich mózgów.
Analiza rezultatów poszczególnych sesji wskazała na to, iż 90-minutowa drzemka pozwoliła znacząco poprawić czas reakcji w pierwszym zadaniu, jednak nie miała wpływu na ten parametr w drugim zadaniu. W przypadku par słów niezgodnych pod względem nacechowania emocjonalnego reakcja była wyraźnie późniejsza zarówno w przypadku sesji z drzemką, jak i bez niej, co było zgodne z oczekiwaniami autorów – podprogowa prezentacja w postaci pierwszego słowa zaburzała emocjonalny odbiór drugiego. Jednakże skrócenie czasu reakcji po drzemce wskazuje na znaczenie przetwarzania informacji odebranych nieświadomie, następującego podczas snu.
Badanie nie jest pozbawione pewnych ograniczeń. Istnieje możliwość, że poprawa wyników w pierwszym zadaniu wynika nie tyle ze wpływu snu na przetwarzanie nieświadomie odebranych informacji, co na ogólne pobudzenie mózgu. Jednakże brak takiego samego wpływu na rezultaty zadania kontrolnego pozwala wierzyć, iż jest to istotnie zasługa tego specyficznego mechanizmu. Wyniki te mogą stanowić naukowe uzasadnienia znanej i od wieków stosowanej strategii “przespania się z problemem”.
